15 Temmuz sonrası TSK'nın muharebe gücü

 İhraçlar sonrasında Genelkurmay Başkanlığı’nın resmi internet sayfasında ilk kez 8 Eylül tarihinde TSK’nın personel mevcutlarına yer verildi.

Bu listeye göre kara, deniz ve hava kuvvetlerinde toplam 206 general, 29 bin 949 subay, 67 bin 646 astsubay, 48 bin 879 uzman erbaş, 15 bin 888 sözleşmeli er ve 188 bin 611 zorunlu asker olmak üzere toplam 351 bin 176 personel görev yapıyor. Bu mevcutlara göre TSK’nın yüzde 46 oranında profesyonel mevcudu varken mevcudunun hala yüzde 54’ü zorunlu askerlerden oluşuyor. Yani TSK’nın yarı yarıya profesyonelleştiğini söylemek mümkün.

15 Temmuz öncesindeki mart 2016 mevcutları ile eylül 2016 mevcutlarını kıyasladığımızda mart 2016’da her üç kuvvette 325 olan general sayısında yüzde 38 azalma, 32 bin 451 olan subay sayısında da yüzde 8 azalma olduğu görülüyor. Diğer rütbelerde ise gözle görülür bir değişiklik yok.

Görüldüğü üzere 15 Temmuz sonrasında yaşanan ihraçlar en çok generalleri, özellikle de tuğgeneral ve tuğamiralleri etkilemiş durumda. TSK içinde çok büyük bir albay havuzu olduğundan ihraç edilen 126 tuğgeneral/amiralin telafisi çok kolay. Nitekim gerekli atamalar ağustos ayında hemen yapıldı. Doğu ve Güneydoğu’daki kritik tugaylara tuğgeneralliğe terfi eden albaylar atanırken Batı’daki tugaylara ise albay rütbesindeki subaylar vekalet ediyor. İhraç edilen 27 tümgeneral ve yedi korgeneralin de yerine atamalar da yine ağustosta yapıldı. Şu anda Türk ordusunda ihraçlardan en fazla etkilenen kitle generaller olmasına rağmen ihraç edilen tüm generallerin kadrolarına yeni atamalar yapılmış durumda. Kısaca sayı açısından şu anda TSK’da general sıkıntısı yok.

TSK’nın ihraçlardan en çok etkilenen subay kitlesi ise Hava Kuvvetleri’ndeki savaş pilotları. TSK envanterinde 321 (240’ı F-16) savaş uçağı bulunuyor Mart 2016’da Hava Kuvvetleri’nde 600 aktif savaş pilot vardı. Ancak 280’e yakın savaş pilotunun TSK ile ilişkisinin kesilmesinin ardından bu sayı şu an 300’ler düzeyinde. Yani 15 Temmuz öncesi bir savaş uçağına yaklaşık iki pilot düşerken şimdi bu oran 1-0.8’lere kadar düşmüş durumda. Hava Kuvvetleri’ne mensup pek çok pilot hakkında soruşturmaların halen sürdüğünü de not etmek gerekiyor. Soruşturmaların sonucunda ihraçlar artabilir.

Peki Hava Kuvvetleri savaş pilotu ihtiyacını karşılamak için ne yapacak? Bu konuda, üç ayaklı bir strateji öngörülüyor. Öncelikle mevcut savaş pilotlarının 15 yıl olan mecburi hizmetinin 18’e çıkarılması gündemde. Böylece savaş pilotlarının zorunlu hizmet süreleri üç yıl daha uzatılmış olacak. Sonra sivil üniversitelerin mühendislik fakültelerinden endüstri, elektronik, havacılık ve uzay bilimleri ve bilgisayar bölümlerinden iki ve üçüncü sınıf öğrencilerinin Hava Harp Okulu’na alınması ve bu öğrencilerin iki yıllık hızlandırılmış bir eğitimle savaş pilotu yapılmaları da seçenekler arasında. Hükümet son olarak da geçmişte muhtelif nedenlerle savaş pilotluğundan ayrılmış ve sivil hava yollarına geçmiş pilotlara “Hava Kuvvetleri’ne geri dönün” çağrısı yaptı. Şu ana kadar 140 eski savaş uçağı pilotunun bu çağrı sonrası ciddi dönüş hazırlığı içinde olduğu ifade ediliyor.

15 Temmuz sonrasında yaşanan savaş pilotu açığının bu tedbirlerle iki senede kapatılması ön görülüyor. 2016 eylülü ile 2018 eylülü arasındaki bu iki senenin mevcut savaş pilotları için çok yoğun mesai, daha uzun rotasyon süreleri ve yüksek tempolu bir hizmet süresi anlamına geleceğini eklemek gerekiyor.

Hava Kuvvetleri’nin İncirlik’te konuşlu ve savaş uçaklarının havada yakıt ikmalinden sorumlu 10’ncu Tanker Filosu’ndan da 30’a yakın ihraç oldu. Bu, az da olsa Hava Kuvvetleri’nin havada yakıt ikmal kabiliyetini etkileyecek bir rakam.

İhraçlardan etkilenen bir diğer kitle ise Kara Kuvvetleri’ndeki kara havacı helikopter pilotları. İhraç edilen subaylar arasında aralarında taarruz helikopter pilotlarının da olduğu yaklaşık 20’ye yakın pilot bulunuyor. Bu, şu anda Güneydoğu’da PKK ile mücadelede önemli görevler üstlenen kara havacıların daha yüksek tempolu ve daha uzun rotasyon süreleriyle çalışacağı anlamına geliyor.

Ayrıca ihraçlardan özel kuvvetlerin tabur ve tim komutanları ile Deniz Kuvvetleri’nin seçkin birimi olan Sualtı Taaruz (SAT) tim personeli ve Hava Kuvvetleri’nin elit birliği olan Muharebe Arama Kurtarma (MAK) personelinin de yüksek ölçüde etkilendiğini söylemek gerekiyor. Özellikle 15 Temmuz sonrasında özel kuvvetlerden beşe yakın tabur komutanı ile sayıları onlarla ifade edilen tim komutanı darbede aktif rol aldıkları gerekçesiyle tutuklanıp özel kuvvetlerden ihraç edildiler. Yine Hava Kuvvetleri’nin Muharebe Arama Kurtarma (MAK) görevlerinde kullanılan helikopter pilotları ile bu birliklerde görev yapan subay ve astsubaylardan da tutuklanıp ihraç edilen özel eğitimli subay ve astsubayların sayısı bir hayli fazla. Kısacası, 15 Temmuz darbe girişimi sonrası yaşanan ihraçlarda TSK içindeki elit askeri birliklerden pek çok subay ve astsubayın ihraç edildiği görülüyor.

Kara Kuvvetleri’nde ise ihraçların büyük kısmı Ankara’daki Genelkurmay ve Kara Kuvvetleri gibi karargahlarla, İstanbul’daki birliklerden. Özellikle Güneydoğu’daki terörle mücadele, sınır güvenliği ve devam eden Fırat Kalkanı operasyonundan sorumlu İkinci Ordu Komutanlığı Malatya’nın ihraçlardan en az etkilenen Kara Kuvvetleri ordusu olduğunu söylemek mümkün. İkinci Ordu’ya bağlı tugayların 20’ye yakını şu anda yeni tugay komutanları ile aktif operasyonel görevlere katılıyor.

Deniz Kuvvetleri Komutanlığı’nda da ihraçların büyük kısmı Ankara’daki karargahlardan veya üslerde karargah görevinde bulunan personel arasından. Bu durum, Deniz Kuvvetleri’ni operasyonel anlamda ihraçlardan en az etkilenen kuvvet yapıyor.

Yukarıdaki bilgiler ışığında 15 Temmuz sonrasındaki ihraçlardan en çok Hava Kuvvetleri’nin (özellikle savaş ve tanker uçak pilotları), daha sonra sırası ile Özel Kuvvetler Komutanlığı, Kara Kuvvetleri (özellikle Kara Havacılık birlikleri) ve Deniz Kuvvetleri Komutanlığı’nın (özellikle karargah personeli) etkilendiğini söylemek mümkün. İhraçlardan en ağır darbeyi yiyen komutanlığın ise Hava Kuvvetleri Komutanlığı olduğu görülüyor.

TSK şu anda general atamaları konusunda yaralarını sarmış görünüyor. Ancak özel birlikleri personel mevcutlarını 15 Temmuz öncesi seviyeye çıkarmak için en az bir seneye, Hava Kuvvetleri’nin ise savaş pilotları için en az iki seneye ihtiyaç duyduğunu söylemek mümkün.

Ancak Ankara’da Al-Monitor’a konuşan kaynaklar 15 Temmuz sonrasında, özellikle 24 Ağustos’ta başlayan Fırat Kalkanı ile TSK içindeki moral ve motivasyonun çok yükseldiğinin altını çiziyor. İzni olmasına rağmen izinlerinden erken dönen, izne çıkmak istemeyen, aktif operasyonel görevlerde gönüllü olarak yer almak isteyen pek çok subay ve astsubayın olduğuna dikkat çeken kaynaklar TSK’nın her ne kadar ihraçlarla sayısal anlamda kan kaybı söz konusu olsa da bu kan kaybının geri kalan personelin yüksek motivasyon ve fedakarlığı ile hissedilmeden atlatılabileceğinin vurguluyorlar.

Bayram tatili sırasında Güneydoğu’daki birlikleri ziyaret eden Genelkurmay Başkanı Orgeneral Hulusi Akar ve kuvvet komutanlarının kararlılık mesajları da 15 Temmuz travmasının çabuk atlatıldığının bir göstergesi olarak yorumlanıyor.

Ancak şu anda tutuklanan TSK personeli içinde 15 Temmuz gecesi darbeye karışmayan ve suçsuz olanların da bulunduğu gerçeğinden hareketle, önümüzdeki aylarda kamuoyu ile paylaşılacak olan iddianameler ve dava süreçlerinin TSK içindeki güç dengeleri ile motivasyon durumunu doğrudan etkileyeceğini görmek gerekiyor.

Kısacası, başta savaş uçağı ve helikopter pilotları ile özel birlik personeli olmak üzere tüm personel ihraçları TSK’nın muharebe gücünü aşağıya çeken faktörler. Ancak geri kalan personelin yüksek motivasyonu bu sayısal azalmanın etkisini azaltabilir. Şu anda Güneydoğu’da PKK ile mücadeleyi yürüten, Suriye sınır güvenliğinden sorumlu olan ve devam eden Fırat Kalkanı operayonunda faaliyet gösteren İkinci Ordu’nun ise ihraçlardan çok az etkilenmesi kritik dönemde Türkiye için büyük şans. Ancak günün sonunda, TSK’nın 15 Temmuz’u ve sonrasındaki ihraçlardan kaynaklanan yaralarını sarması için en az iki seneye ihtiyacı varmış gibi görünüyor.

AL MONİTOR

 http://www.al-monitor.com/pulse/tr/originals/2016/09/turkey-military-needs-two-year-fill-ranks-emptied-by-purge.html#ixzz4KjrTOs70
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.